Cayma Hakkı Nasıl Kullanılır? İnternet Alışverişinde 14 Gün
İnternetten alınan üründe 14 günlük cayma hakkı teslimle başlar. Bildirim, iade kargo masrafı, 14 günde para iadesi ve istisnalar (Yönetmelik md. 9–15).
Kasım ayındaki indirim kampanyalarıyla internetten yapılan alışverişler artarken, en çok sorulan konulardan biri cayma hakkıdır. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, mesafeli sözleşmelerde tüketiciye on dört gün içinde gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden sözleşmeden dönme hakkı tanır. Hakkın nasıl kullanılacağı ise Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği’nde ayrıntılı biçimde düzenlenmiştir.
On Dört Günlük Süre Ne Zaman Başlar?
Kanun “on dört gün” ifadesini kullanır; süre iş günü olarak değil, gün olarak düzenlenmiştir (TKHK md. 48/4). Başlangıç anı sözleşmenin türüne göre değişir (Yönetmelik md. 9):
- Mal satışı: Tüketicinin veya belirlediği üçüncü kişinin malı teslim aldığı gün. Tüketici, sözleşmenin kurulmasından teslime kadar olan sürede de cayabilir.
- Ayrı teslim edilen ya da parçalı mallar: Son malın veya son parçanın teslim alındığı gün.
- Hizmet sözleşmeleri: Sözleşmenin kurulduğu gün.
Malın satıcı tarafından kargo firmasına verilmesi, tüketiciye teslim sayılmaz. Satıcı cayma hakkı konusunda gerektiği gibi bilgilendirme yapmamışsa tüketici on dört günlük süreyle bağlı değildir; bu durumda süre her hâlde cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona erer.
Cayma Bildirimi ve Ürünün Geri Gönderilmesi
Bildirimin süre dolmadan yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısıyla satıcıya ya da alışverişin yapıldığı platforma yöneltilmesi yeterlidir. Yönetmelik ekindeki örnek form kullanılabileceği gibi açık bir beyanda da bulunulabilir (md. 11). Bildirimin yapıldığını ispat yükü tüketicidedir; bu nedenle e-posta, platform kaydı veya gönderim belgesinin saklanması yararlıdır.
Satıcı ürünü kendisinin geri alacağını teklif etmedikçe, tüketici bildirimden itibaren on dört gün içinde ürünü geri gönderir. Cayma süresi içinde ürünün işleyişine ve kullanım talimatlarına uygun kullanımından doğan değişiklik ve bozulmalardan tüketici sorumlu değildir (md. 13).
İade Masrafı ve Bedelin Geri Ödenmesi
- Kargo masrafı: Ürün, satıcının ön bilgilendirmede iade için belirttiği taşıyıcıyla gönderilirse iade masrafı tüketiciye yüklenemez. Satıcı iade için taşıyıcı belirtmemişse de tüketiciden iade masrafı istenemez (md. 12/5).
- İade süresi: Satıcı, ürünün iade taşıyıcısına teslim edildiği tarihten itibaren on dört gün içinde, teslim masrafları dahil tahsil ettiği tüm ödemeleri geri öder (md. 12/1).
- Ödeme şekli: İade, alışverişte kullanılan ödeme aracına uygun şekilde ve tek seferde yapılır; kredi kartı ödemelerinde tutar kart limitine tek seferde eklenir (md. 12/4).
Cayma Hakkının Kullanılamadığı Durumlar
Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, Yönetmeliğin 15. maddesinde sayılan sözleşmelerde cayma hakkı kullanılamaz. Bunlar arasında tüketicinin isteğine göre özel olarak hazırlanan ürünler, çabuk bozulan ürünler, ambalajı açılmış ve iadesi sağlık ile hijyen açısından uygun olmayan ürünler, ambalajı açılmış kitap ve dijital içerikler, belirli bir tarihte yapılacak konaklama, ulaşım ve araç kiralama hizmetleri, elektronik ortamda anında ifa edilen hizmetler ve tüketicinin onayıyla ifasına başlanan hizmetler yer alır.
2022’de eklenen üç istisna, yani trafik tesciline tabi araçlar ile kayıtlı insansız hava araçları, canlı müzayede satışları ve satıcı ya da yetkili servis tarafından kurulumu yapılan mallar, Danıştay Onuncu Dairesinin 6 Mayıs 2026 tarihli kararıyla iptal edilmiştir. Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki güncel metin bu bentleri iptal edilmiş olarak göstermektedir. Ürün ayıplıysa, cayma hakkından bağımsız olarak ayıplı mala ilişkin seçimlik haklar da kullanılabilir (TKHK md. 11).
Uyuşmazlık Çıkarsa
Tüketici, parasal sınıra göre tüketici hakem heyetine başvurabilir; sınırı aşan uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesinde dava açmadan önce arabulucuya başvurulması gerekir (TKHK md. 73/A). Hakem heyeti başvurusu ve 2026 sınırları Tüketici Hakem Heyeti 2026 Sınırı yazımızda, tüketici ile satıcı arasındaki ücret iadesine ilişkin bir örnek Özel Okul Ücret İadesi yazısında ele alınmaktadır. Sözleşme ilişkilerinin genel çerçevesi için Sözleşmeler Hukuku sayfasına bakılabilir.
Sık Sorulan Sorular
Cayma hakkı 14 gün mü, 14 iş günü mü?
Kanun “on dört gün” der (TKHK md. 48/4). Süre iş günü olarak öngörülmemiştir ve mal satışında teslim alındığı gün başlar.
İade kargo ücretini kim öder?
Ürün satıcının iade için belirttiği taşıyıcıyla gönderilirse masraf tüketiciden istenemez. Satıcı taşıyıcı belirtmemişse de iade masrafı talep edilemez (Yönetmelik md. 12/5).
Para iadesi ne kadar sürede yapılır?
Satıcı, ürünün iade taşıyıcısına teslim edildiği tarihten itibaren on dört gün içinde tüm ödemeleri geri öder (Yönetmelik md. 12/1).
Kutusu açılan ürün iade edilebilir mi?
Kural olarak edilebilir; olağan kullanımdan doğan değişikliklerden tüketici sorumlu değildir. Ambalajı açılmış hijyen ürünleri, kitaplar ve dijital içerikler gibi 15. maddede sayılan istisnalar bunun dışındadır.
Dayanak: 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun md. 11, 48 ve 73/A; Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği md. 9–15 (RG 27.11.2014, sayı 29188; son değişiklik RG 24.05.2025, sayı 32909); Danıştay Onuncu Dairesinin 6.5.2026 tarihli ve E.2022/5534, K.2026/2753 sayılı kararı.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.
Tepkiniz Nedir?